De Ziekenhuisketen: Het project verkorting doorstroomtijden.
De Ziekenhuisketen heeft in de periode 1998-2000 een innovatief onderzoek uitgevoerd naar de verkorting van doorstroomtijden (definitie) binnen de ziekenhuizen.
Dit onderzoek - in samenwerking met Ernst & Young Consulting en met subsidie van het Ministerie van VWS (ZON) - is gebaseerd op herontwerp van zorgprocessen door Business Process Redesign (BPR).
Uit ervaring in de Verenigde Staten bleek dat met deze methodiek grote verbeteringen in zorginstellingen kunnen worden gerealiseerd.
De instellingen van De Ziekenhuisketen hebben de methode voor een achttal patientcategorieen toegepast:
hartrevalidatie, mammaonderzoek, diabetische voet, posttraumatische reflexdystrofie, knieklachten, lage rugklachten, moeheid, perifeer arterieel vaatleiden.
Op 15 maart 2000 presenteren De Ziekenhuisketen en Ernst & Young de eindrapportage aan de Minister van VWS, mw. E. Borst-Eilers.
Het project heeft als gevolg van de opmerkelijke resultaten veel publiciteit gekregen.
Op deze pagina is de volgende informatie beschikbaar:
De Ziekenhuisketen, project doorstroomtijden: Resultaten
De resultaten in hoofdlijnen zijn:
Hartrevalidatie Sint Joseph Ziekenhuis:
- Nieuw programma gericht op zorg op maat: eenduidige omschrijving rollen en taken betrokken zorgverleners
- Patiënten zijn gemiddeld 5 weken eerder gedeeltelijk werk gaan hervatten en gemiddeld 6 weken eerder tot volledige werkhervatting gekomen; bijna alle patiënten zijn na één jaar weer volledig terug in arbeidsproces
- Vernieuwend is de transmurale benadering met fysiotherapie, dietetiek, thuiszorg, maatschappelijk werk en Arbo-dienst
- Eigen beheer door patiënt van Patiënt Informatie Dossier
- Behoorlijke reductie van ziekteverzuim lijkt haalbaar
Hartrevalidatie Kennemer Gasthuis:
- Ontslagtijd uit kliniek en start eerste behandelperiode van 39 naar 14 dagen
- Zorg op maat-programma met tussentijdse evaluatie in plaats van standaardprogramma; 1/3 van de patiënten hoeft het programma niet te vervolgen
- Verbetering van samenwerking, protocollering, inzet mensen en middelen
Mammacare Sint Joseph Ziekenhuis:
- Toegangstijd van 6.6 naar 3.5 dagen (streefnorm 3 dagen)
- Eenduidig behandelplan is opgesteld; patiënten gaan steeds naar dezelfde chirurg
- Uitgebreide set kwaliteitsindicatoren gerealiseerd met effectmetingen
- Aantal niet-conclusieve puncties is maximaal 11% (was 31%)
- Speciaal voorlichtingsmateriaal is ontwikkeld plus huisartsenkaart
- Duidelijk toegenomen tevredenheidsmeting bij patiënten
Mammapoli Twenteborg Ziekenhuis:
- Toegangstijd 2 dagen; opname binnen 7 dagen (50% gehaald)
- Eén behandelend arts gedurende het gehele traject
- Diverse kwaliteitsindicatoren gerealiseerd (o.a. beschikbaarheid oncologieverpleegkundige, aanwezigheid diagnose formulier, uitslag cytologieonderzoek 1 dag na polibezoek)
- Totale traject met 3 weken verkort met positief effect op ziekteverzuim
Diabetische Voetulcus Maasland Ziekenhuis:
- Dankzij multidisciplinair spreekuur worden alle patiënten binnen 1 week gezien door revalidatiearts (was 3 maanden); ook huisarts kan bij spreekuur betrokken zijn
- 80 % patiënten bij huisarts krijgen volledige complicatiescreening (100% bij de internisten is gerealiseerd)
- De diabetesverpleegkundigen, diëtisten, internisten en podotherapeuten zijn op één gang (zorgboulevard voor diabetespatiënten) ondergebracht
- Protocollering is ingevoerd en voorlichting geschiedt structureel
- Er wordt een reductie van aantal amputaties op termijn verwacht met 50%
Diabetische Voetulcus Bosch Medicentrum:
- Doorstroomtijd van 47 dagen naar 1 week
- Voorlichtingsmateriaal en protocollering ingevoerd
- Berichtgeving van voetpolikliniek naar huisarts binnen 3 dagen (was 1 tot 3 weken)
Diabetische Voetulcus Kennemer Gasthuis:
- Toegangstijd wordt teruggebracht naar 1 week (nog te meten)
- Gezamenlijk onderzoek-, behandelings- en voorlichtingsprotocol
- Volledige complicatiescreening voor alle patiënten in ziekenhuis
- Standaard informatieoverdracht formulieren ontwikkeld
- Implementatie eerste kwartaal 2000
Posttraumatische Reflexdystrofie Bosch Medicentrum:
- Eenduidig verwijstraject gerealiseerd met één loket
- Behandelingsduur door huisarts van 16 weken naar 1 week
- Korte doorlooptijd naar de revalidatiearts (van 22 naar 1 dag) en revalidatiedagbehandeling (van 3 maanden naar 2 weken) en snellere inschakeling anesthesist door chirurg (van 8 naar 1 dag)
- Specialisatie en concentratie van deskundigheid
- Door vroegtijdige diagnostiek wordt kans op chronische verloop verkleind
Knieklachten Twenteborg Ziekenhuis:
- Doorstroomtijd van 4 maanden naar 1 maand (streven 15 dagen)
- Reductie aantal artogrammen tot nul (vervanging MRI)
- Aantal bezoeken van patiënt aan ziekenhuis teruggebracht
- Ziekteverzuimvermindering naar verwachting 32 dagen per patiënt
- Doorstroomtijd van 4 tot 7 maanden tot maximaal 4 weken
- Inplannen gekoppelde bloktijden knieklachten tijdens spreekuur/MRI-sessie
- Patiënt krijgt direct afspraken mee; directe verslaggeving door radiologen
- Reserveren 1-2 plaatsen per operatiesessie per orthopeed voor knieklachten
- 42% van patiënten heeft betaalde baan en gemiddeld ziekteverzuim in oude situatie bedroeg 65 dagen; het herontwerp zal een aanzienlijke vermindering tot gevolg hebben
Lage rugklachten Reinier de Graaf Groep:
- Naast rugpoli maakt rugschool deel uit van herontwerp
- Doorlooptijd van 112 dagen naar 4 weken
- Door multidisciplinair spreekuur minder ziekenhuisbezoeken
- Verwijzing door huisarts op basis van een checklist
- Standaardisering van communicatie, diagnosestelling en behandelmodules
- Implementatie in de loop van 2000
Moeheid Reinier de Graaf Groep:
- Herontwerp is gestopt vanwege:
- Moeilijk te omschrijven doelgroep
- Betrokken maatschap en huisartsen bleken onvoldoende interesse te hebben
- Doorlooptijd bleek niet het grootste probleem bij deze patiënten
Lage rugklachten Medisch Centrum Alkmaar:
- Doelstelling toegangstijd van circa 6 weken terugbrengen naar 14 dagen (nog te meten)
- Inrichting van een multidisciplinaire rugpoli: implementatie in de loop van 2000
Perifeer Arterieel Vaatlijden Medisch Centrum Alkmaar:
- Focus op medisch-inhoudelijke samenwerking ten aanzien van diagnostiek en behandeling (nauwelijks toepassing van BPR-methode)
- Inrichten van een multidisciplinaire vaatpoli: implementatie in de loop van 2000
Klik hier voor de lijst met deelnemers en betrokkenen bij het onderzoek.
terug
De Ziekenhuisketen, project doorstroomtijden: Aanbevelingen.
Naar aanleiding van de bevindingen uit het onderzoek zijn de volgende aanbevelingen gedaan:
- De resultaten van het project doorstroomtijdenverkorting laten dusdanige ingrijpende prestatieverbeteringen bij de desbetreffende ziekenhuizen zien dat het herontwerpen van zorgprocessen op grotere schaal navolging verdient. Het ministerie van VWS kan toepassing hiervan in de Nederlandse gezondheidszorg stimuleren.
- Initiatieven op dit gebied kunnen ook genomen worden door de Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen vanuit een actief beleid als koepelorganisatie van de ziekenhuizen.
- Voor ZON liggen er mogelijkheden om het herontwerpen van zorgprocessen door middel van BPR te ondersteunen bij andere zorgvormen zoals verpleeghuiszorg, thuiszorg, GGZ en de Verstandelijk Gehandicaptensector.
- Ook voor deze sectoren in de zorg geldt dat de koepelorganisaties een actief beleid op dit gebied zouden kunnen stimuleren.
- Voor zorgverzekeraars biedt het herontwerpen van zorgprocessen middels BPR mogelijkheden om in samenspraak met zorginstellingen op een positief kritische manier naar de prestaties van nader te selecteren zorgprocessen te kijken. Door hierover met zorgaanbieders jaarlijks afspraken te maken kunnen zorgverzekeraars op 'een niet traditionele manier' met productieafspraken omgaan. Dit bevordert de gewenste transparantie in de zorg waarbij partijen op basis van een win/win-situatie zaken met elkaar kunnen doen.
- Bij een actief stimuleringsbeleid conform voorgaande aanbevelingen is noodzakelijk dat voor de ziekenhuizen (maar ook voor overige zorginstellingen afhankelijk van de financieringssystematiek) wordt nagegaan hoe incentives c.q. financiële prikkels kunnen worden ingebouwd. In de huidige budgetteringssystematiek van de ziekenhuizen zitten geen 'beloningsmiddelen' om de inzet van betrokken medisch specialisten en medewerkers te honoreren. Dit geldt eveneens voor infrastructurele investeringen maar ook bijvoorbeeld voor het wegwerken van bestaande wachtlijsten.
- In het project Verkorting van Doorstroomtijden is beperkt gebruik gemaakt van de mogelijkheden van innovatieve toepassingen van Informatie en Communicatie Technologie (ICT) als hefboom voor ingrijpende veranderingen. De toepassing van ICT kan in de gezondheidszorg veel verder ontwikkeld worden en verdient krachtige impulsen van overheidswege. Ook het instellingsmanagement dient meer substantiële middelen voor ICT vrij te maken binnen de jaarlijkse exploitatiebegroting voor ICT.
- De effecten ten aanzien van besparingen op het gebied van ziekteverzuim en arbeidsongeschiktheid zijn in dit project niet expliciet objecten van onderzoek geweest. Het verdient aanbeveling hiernaar nadere studie te doen.
- Medisch specialisten zijn belangrijke sleutelfiguren bij het herontwerpen van zorgprocessen. Modules over BPR dienen te worden opgenomen in trainingsprogramma's over managementparticipatie van medisch specialisten. Dit is een noodzakelijk onderdeel van het managementinstrumentarium van het medisch - en organisatorisch management in een procesgerichte organisatie. Er ligt een taak voor de Orde van Medisch Specialisten om dit te propageren.
- Bij het herontwerpen van zorgprocessen is het noodzakelijk structurele betrokkenheid van patiënten te realiseren, onder meer door: nulmetingen bespreken met patiënten, inschakeling van focusgroepen met patiënten, houden van patiëntenenquêtes, (tussen)resultaten bespreken met patiëntenverenigingen en/of de cliëntenraad, doornemen specifiek informatiemateriaal. Het herontwerpen van zorgprocessen is een zeer geschikt instrument om in plaats van aanbodgerichte zorg meer vraaggestuurde zorg te realiseren.
terug
De Ziekenhuisketen, project doorstroomtijden: Eindrapport
Instellingen kunnen een volledige rapportage van het onderzoek opvragen bij de secretaris van De Ziekenhuisketen.
Update:
Sunday, 19-Aug-2001 20:48:51 CEST
Benchcare ©